Xem mã nguồn của Thể loại:Thành phố Liên bang

[[Thể loại:Đất nước Nga]]
[[Thể loại:Vùng Liên bang]]
[[Thể loại:Chủ thể Liên bang]]
[[Thể loại:Phân cấp hành chính Nga]]
'''Thành phố liên bang''' (tiếng Nga: '''''Город федерального значения''''') là một đơn vị hành chính riêng biệt thuộc [[:Thể loại:Đất nước Nga|Liên bang Nga]] và không phải là một phần của bất kỳ [[:Thể loại:Chủ thể Liên bang|chủ thể liên bang]] nào khác.

Theo Hiến pháp Liên bang Nga (Điều 65), ba thành phố có địa vị này là: [[Thành phố Moscow|Moscow]] , [[Thành phố Saint Petersburg|Saint Petersburg]] và [[Sevastopol|Sevastopol]] <ref>[http://pravo.gov.ru:8080/page.aspx?94685: Конституция Российской Федерации] // Официальный интернет-портал правовой информации (11 апреля 2014). — ''«Статья 65. 1. В составе Российской Федерации находятся субъекты Российской Федерации: <…> Москва, Санкт-Петербург, Севастополь — города федерального значения;…»''</ref> ; Những thành phố này chỉ chiếm 0,03% diện tích nhưng lại chiếm tới 13,21% dân số và khoảng một phần tư GDP. Hai thành phố Moscow và Saint Petersburg vào những thời điểm khác nhau đã hoặc đang đảm nhiệm chức năng của thủ đô nước Nga.

== Lịch sử của chế độ Thành phố liên bang ==
=== Thành phố đặc thù trong quá khứ ===
Tiền thân của các thành phố liên bang có thể được coi là các Thị chính (tiếng Nga: '''''Градоначальство''''' ) của Đế quốc Nga  - các [[Thành phố Nga|thành phố]] có vùng đất tách biệt với các tỉnh do tầm quan trọng đặc biệt hoặc vị trí địa lý của chúng, cũng như trực thuộc Hoàng gia. Sau Cách mạng tháng Hai , các Thị chính đã được chuyển đổi, và sau Cách mạng tháng Mười, chúng đã bị giải thể.

Năm 1931, hai thành phố lớn nhất của Liên Xô là [[Thành phố Moscow|Moscow]] (ngày 16 tháng 6) <ref>[https://books.google.ru/books?ei=fqSyU7WCCLLS4QSntIHoAQ&hl=ru&id=s0gdAAAAMAAJ:  СССР: административно-территориальное деление союзных республик на 1 января 1974 года] — М.: Известия, 1974., стр. 128</ref> và [[Thành phố Saint Petersburg|Leningrad]] (ngày 3 tháng 12) <ref>[https://www.lawmix.ru/sssr/15676/: Обращение ЦК ВКП(б), СНК СССР от 03.12.1931 «О жилищно-коммунальном хозяйстве Ленинграда»]</ref>  — lại được tách thành các đơn vị hành chính riêng biệt gọi là các thành phố cộng hòa (tiếng Nga: '''''города республиканского подчинения''''').  Trong giai đoạn tiếp theo, lần lượt các thành phố lớn được chuyển thành các thành phố cộng hòa, bao gồm:
* Năm 1943: [[Thành phố Yekaterinburg|Sverdlovsk]] , [[Thành phố Chelyabinsk|Chelyabinsk]] , [[Thành phố Perm|Molotov]] , [[Thành phố Novosibirsk|Novosibirsk]] , [[Thành phố Saratov|Saratov]] , [[Thành phố Samara|Kuibyshev]] và [[Thành phố Nizhny Novgorod|Gorky]].
* Năm 1945: [[Thành phố Volgograd|Stalingrad]] và [[Thành phố Rostov trên sông Đông|Rostov trên sông Đông]]
* Năm 1947: [[Thành phố Omsk|Omsk]]
* Năm 1948: [[Thành phố Sochi|Sochi]] và [[Thành phố Sevastopol|Sevastopol]]
* Năm 1951: [[Thành phố Krasnoyarsk|Krasnoyarsk]]
Năm 1954, Sevastopol được chuyển từ Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga sang Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Ukraina, và các thành phố Gorky, Krasnoyarsk, Kuibyshev, Novosibirsk, Omsk, Perm , Rostov trên sống Đông, Saratov, Sverdlovsk, Sochi, Stalingrad và Chelyabinsk bị tước bỏ quy chế thành phố cộng hòa trở thành đơn vị hành chính của Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga và được chuyển sang trực thuộc các tỉnh vào năm 1958 <ref>Указ Президиума Верховного Совета РСФСР от 3 июня 1958 года ''«О переводе гг. Горького, Красноярска, Куйбышева, Новосибирска, Омска, Перми, Ростова-на-Дону, Саратова, Свердловска, Сочи, Сталинграда, Челябинска из республиканского в краевое и областное подчинения»''</ref>.

=== Bối cảnh hiện tại ===
Cho tới thời điểm Liên Xô sụp đổ, Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga vẫn còn hai thành phố cộng hòa: Moscow và Leningrad( sau này được lấy lại tên gọi lịch sử là Saint Petersburg vào năm 1991). Vào ngày 31 tháng 3 năm 1992, cả hai thành phố, cùng với các khu vực khác của Nga, đã ký Hiệp ước Liên bang.  

Vào tháng 1 năm 1993, Moscow và Saint Petersburg đã được công nhận là thành phố liên bang (tiếng Nga: '''''городов федерального значения''''') <ref>[http://constitution.garant.ru/history/ussr-rsfsr/1978/zakony/183130/: ''Закон Российской Федерации от 9 декабря 1992 года № 4061-I'' «Об изменениях и дополнениях Конституции (Основного Закона) Российской Федерации — России»] Данный закон вступил в силу с момента опубликования в Российской газете 12 января 1993 года</ref>. Hiến pháp hiện hành của Liên bang Nga, được thông qua vào ngày 12 tháng 12 năm 1993, định nghĩa các thành phố liên bang là một trong các [[:Thể loại:Chủ thể Liên bang|chủ thể liên bang]].

Vào tháng 2-tháng 3 năm 2014, Liên bang Nga đã sáp nhập bán đảo Crimea và [[Thành phố Sevastopol|Sevastopol]] được chính quyền Nga tuyên bố là thành phố liên bang thứ ba của đất nước.

== Tổ chức chính quyền của thành phố liên bang ==
Các thành phố liên bang có sự khác biệt đáng kể so với tất cả các chủ thể khác của Liên bang Nga về tổ chức chính quyền địa phương. Tính đặc thù này được giải thích bởi thực tế là các thành phố liên ban, đại diện cho một khu vực phát triển đô thị liên tục trong ranh giới hành chính khá hẹp, tạo ra những điều kiện khó khăn cho việc hình thành chính quyền địa phương. Các vấn đề bao gồm mật độ dân số cực kỳ cao, kết nối giao thông và tính di động tăng lên của cư dân địa phương, sự tồn tại của một mạng lưới cơ sở hạ tầng đô thị duy nhất, khó khăn trong việc xác định các vấn đề có tầm quan trọng hoàn toàn tại địa phương, sự phong phú của các di sản văn hóa,... <ref>''Устоев Алексей Владимирович.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/problemy-mestnogo-samoupravleniya-v-megapolise-na-primere-g-moskvy: Проблемы местного самоуправления в мегаполисе (на примере г. Москвы)] // Научный вестник Московского государственного технического университета гражданской авиации. — 2008. — Вып. 129. — С. 107–112. — ISSN 2079-0619</ref> <ref>''Ряжапов Нил Халиуллович.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/osobennosti-mestnogo-samoupravleniya-v-moskve-i-nekotorye-voprosy-realizatsii-organami-mestnogo-samoupravleniya-polnomochiy-v-oblasti: Особенности местного самоуправления в Москве и некоторые вопросы реализации органами местного самоуправления полномочий в области гражданской обороны] // Научные и образовательные проблемы гражданской защиты. — 2011. — Вып. 1. — С. 80–86. — ISSN 2079-7001</ref>.

Để giải quyết các khó khăn thách thức, mỗi thành phố trong ba thành phố liên bang đều đã thông qua các đạo luật riêng, bổ sung nội dung thực sự vào các quy định liên bang, bao gồm Hiến chương thành phố Moscow <ref>[https://duma.mos.ru/ru/0/page/ustav-goroda-moskvyi:  Устав города Москвы]</ref>; Hiến chương thành phố Saint Petersburg <ref>[https://www.assembly.spb.ru/ndoc/doc/0/8308279: Устав Санкт-Петербурга (с изменениями на 9 августа 2021 года) | Законодательное Собрание Санкт-Петербурга]</ref> và Hiến chương thành phố Sevastopol <ref>[https://sevzakon.ru/view/laws/bank/aprel_2014/ustav_goroda_sevastopolya/tekst_zakona/: Законодательное Собрание города Севастополя. Текст Закона]</ref>.

== Tham khảo ==
<references />